Flydubai FZ1073 Incident: Dubai ते Tel Aviv जाणाऱ्या Flydubai FZ1073 विमानात पायलटांमध्ये कथित हिंसक झटापट, ‘7500’ हायजॅक कोड आणि अचानक उंची कमी होण्याची घटना. जाणून घ्या विमानात नेमकं काय घडलं.

दुबईहून तेल अवीवकडे निघालेल्या फ्लाईदुबाईच्या FZ1073 विमानात (Flydubai flight incident) हवेतच गंभीर प्रकार घडला.विमानाने आधी ‘7700’ आणि त्यानंतर ‘7500’ हा आपत्कालीन कोड प्रसारित केला. काही क्षणांतच विमानाची उंची हजारो फूटांनी खाली आली आणि हायजॅकची शक्यता निर्माण झाल्याने इस्रायलमध्ये सुरक्षा यंत्रणा सतर्क झाली. अखेर विमान सौदी अरेबियातील तबुक येथे सुरक्षित उतरवण्यात आले. नेमकं विमानात काय घडलं?

दुबईहून तेल अवीवच्या बेन गुरियन विमानतळाकडे जाणाऱ्या फ्लाईदुबाईच्या FZ1073 या विमानाने 30 सप्टेंबर 2026 रोजी उड्डाण केले. विमानात सुमारे 180 प्रवासी आणि क्रू मेंबर्स होते(Dubai Tel Aviv flight) . सुरुवातीचा प्रवास सुरळीत सुरू होता. मात्र, काही तासांनंतर कॉकपिटमध्ये गंभीर घटना घडल्याचे समोर आले. (Flydubai Boeing 737 MAX 8)

विमानाने अचानक आपत्कालीन सिग्नल प्रसारित केले. यामुळे विमानाचे संभाव्य अपहरण झाल्याची भीती निर्माण झाली. विशेषतः ‘7500’ हा कोड प्रसारित झाल्याने हवाई सुरक्षा यंत्रणांमध्ये मोठी खळबळ उडाली. विमान वाहतुकीमध्ये 7500 हा कोड विमानावर (7500 hijack code) बेकायदेशीर हस्तक्षेप किंवा संभाव्य हायजॅकशी संबंधित असतो. त्यापूर्वी विमानाने ‘7700’ हा सामान्य आपत्कालीन कोडही (Flydubai emergency landing) प्रसारित केला होता.

हेही वाचा: युद्धाच्या काळात राजे देवीचं आवाहन का करत? आता ९वीच्या नव्या NCERT पुस्तकात मिळणार उत्तर

विमान अचानक हजारो फूट खाली आले

या घटनेदरम्यान विमानाच्या उंचीत अचानक मोठी घट नोंदवण्यात आली. फ्लाइट-ट्रॅकिंग डेटानुसार विमान सुमारे 34 हजार फूट उंचीवरून अवघ्या काही काळात 20 हजार फूटांपेक्षा खाली आले. Reutersच्या अहवालानुसार विमानाने जवळपास 14 हजार फूटांची घसरण 30 सेकंदांपेक्षा कमी वेळात केली. यामुळे विमानातील प्रवाशांमध्ये मोठी घबराट निर्माण झाली. काही प्रवाशांनी विमान जोरात हलत असल्याचे आणि परिस्थिती नियंत्रणाबाहेर जात असल्याचे सांगितले.

कॉकपिटमध्ये दोन पायलटांमध्ये झटापट?

या घटनेचे सर्वात धक्कादायक कारण म्हणजे कॉकपिटमध्ये वैमानिकांमध्ये झालेला कथित हिंसक संघर्ष. इस्रायली अधिकाऱ्यांनी आणि वृत्तसंस्थांनी दिलेल्या माहितीनुसार, विमानातील एका पायलटने दुसऱ्या पायलटवर चाकूने हल्ला केल्याचा आरोप आहे. या हल्ल्यात विमानाचा कॅप्टन जखमी झाला. त्यानंतर कॉकपिटमध्ये परिस्थिती आणखी बिघडल्याचे सांगितले जाते.

मात्र, या घटनेचा नेमका क्रम आणि हल्ल्यामागील कारण अद्याप अधिकृत तपासातून स्पष्ट झालेले नाही. त्यामुळे पायलटांमध्ये नेमका वाद कशावरून झाला किंवा हल्लेखोराचा अंतिम उद्देश काय होता, याबाबत सध्या निश्चित निष्कर्ष काढणे घाईचे ठरेल.

प्रवाशांनी कॉकपिटमध्ये प्रवेश करून परिस्थिती नियंत्रणात आणली

विमान अचानक खाली येत असल्याचे लक्षात आल्यानंतर विमानातील काही प्रवासी आणि क्रू मेंबर्स कॉकपिटच्या दिशेने गेले. उपलब्ध वृत्तांनुसार, त्यांनी कॉकपिटमध्ये प्रवेश करून हल्ला करणाऱ्या पायलटला काबूत आणले. काही प्रवाशांनी त्याला रोखून धरल्याचेही सांगितले जात आहे.

याच वेळी विमानात योगायोगाने इतर वैमानिकही प्रवासी म्हणून उपस्थित होते. परिस्थिती हाताबाहेर जाऊ नये म्हणून त्यांनी विमानाचे नियंत्रण घेण्यात मदत केली आणि विमानाला सुरक्षितपणे दुसऱ्या विमानतळावर वळवण्यात आले.

इस्रायलमध्ये हायअलर्ट; लढाऊ विमाने हवेत

FZ1073 हे विमान तेल अवीवच्या दिशेने येत असताना त्याने हायजॅकशी संबंधित 7500 कोड प्रसारित केला. त्यामुळे इस्रायली सुरक्षा यंत्रणांमध्ये मोठी चिंता निर्माण झाली.

संभाव्य धोका लक्षात घेऊन इस्रायलने लढाऊ विमाने हवेत पाठवल्याचे वृत्त आहे. पंतप्रधान बेंजामिन नेतन्याहू आणि वरिष्ठ सुरक्षा अधिकाऱ्यांनी परिस्थितीचा आढावा घेतला.

त्या वेळी जमिनीवरील सुरक्षा यंत्रणांना विमानाच्या आत नेमकं काय सुरू आहे, याची पूर्ण माहिती नव्हती. त्यामुळे हा खरोखर हायजॅकचा प्रकार आहे की विमानातील दुसरी गंभीर आपत्कालीन परिस्थिती आहे, हे स्पष्ट होईपर्यंत मोठी सुरक्षा कारवाई करण्यात आली.

विमानाने घेतला यू-टर्न आणि तबुकमध्ये लँडिंग

विमान तेल अवीवकडे जाण्याऐवजी सौदी अरेबियाच्या दिशेने वळवण्यात आले. त्यानंतर ते तबुक येथील विमानतळावर सुरक्षित उतरले. फ्लाइट-ट्रॅकिंग डेटानुसार विमानाने दुबईहून उड्डाण केल्यानंतर सुमारे दोन-अडीच तासांनी गंभीर परिस्थितीचा सामना केला आणि नंतर त्याचा मार्ग बदलण्यात आला. अखेर विमान तबुक येथे उतरले. फ्लाईदुबाईनेही विमान तबुक येथे सुरक्षित उतरल्याचे आणि प्रवासी व क्रू सुरक्षित असल्याचे सांगितले आहे.

हल्ला करणारा पायलट कोण?

उपलब्ध प्राथमिक माहितीनुसार, हल्ल्यात सहभागी असलेला को-पायलट ओमानचा नागरिक असल्याचे वृत्त आहे. जखमी कॅप्टनवर उपचार करण्यात आले असून हल्ल्याचा आरोप असलेल्या पायलटला सौदी अधिकाऱ्यांनी ताब्यात घेतल्याचे वृत्त आहे.

मात्र, हल्ल्यामागील नेमका हेतू अद्याप स्पष्ट झालेला नाही. काही इस्रायली अधिकाऱ्यांनी विमान मुद्दाम क्रॅश करण्याचा प्रयत्न झाल्याचे म्हटले आहे, तर या प्रकरणाचा अधिकृत तपास सुरू आहे. त्यामुळे या दाव्यांची अंतिम पुष्टी तपासातूनच होणार आहे.

7500 कोडमुळे एवढी खळबळ का उडाली?

विमानाच्या ट्रान्सपॉन्डरवरून प्रसारित होणारे आपत्कालीन कोड हवाई वाहतूक नियंत्रणासाठी अत्यंत महत्त्वाचे असतात.

7700 — सामान्य आपत्कालीन परिस्थिती.

7500 — विमानावर बेकायदेशीर हस्तक्षेप किंवा संभाव्य हायजॅकशी संबंधित सिग्नल.

FZ1073 ने आधी 7700 आणि त्यानंतर 7500 प्रसारित केल्याने जमिनीवरील सुरक्षा यंत्रणांनी परिस्थिती अत्यंत गंभीर मानली.

सगळे प्रवासी सुरक्षित

या संपूर्ण घटनेत सर्वात महत्त्वाची बाब म्हणजे विमान तबुक येथे सुरक्षित उतरले आणि प्रवासी व क्रू सदस्यांची सुटका झाली. मात्र, दोन वैमानिक जखमी झाले असून त्यांच्यावर उपचार करण्यात आल्याचे वृत्त आहे.

या घटनेनंतर आता अनेक प्रश्न उपस्थित झाले आहेत. कॉकपिटमध्ये नेमका वाद कशावरून झाला? चाकूचा वापर कसा झाला? 7500 कोड नेमक्या परिस्थितीत कसा प्रसारित झाला? विमानाची उंची अचानक एवढी का कमी झाली? आणि सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे, विमान क्रॅश करण्याचा खरोखर प्रयत्न झाला होता का?

या सर्व प्रश्नांची अंतिम उत्तरे अधिकृत तपासानंतरच स्पष्ट होणार आहेत.

दुबई ते तेल अवीव जाणाऱ्या एका नियमित विमानप्रवासाचे रूपांतर काही मिनिटांत गंभीर हवाई आपत्कालीन परिस्थितीत झाले. मात्र प्रवासी, क्रू आणि विमानात उपस्थित असलेल्या इतर वैमानिकांच्या हस्तक्षेपामुळे विमान सुरक्षितपणे तबुकमध्ये उतरवण्यात आले.