Inflation in India 2026 : महागाईच्या आघाडीवर सर्वसामान्यांसाठी चिंता वाढवणारी परिस्थिती निर्माण झाली आहे. भारतातील किरकोळ महागाई सप्टेंबर 2026 मध्ये 5.4% पर्यंत पोहोचण्याचा अंदाज व्यक्त करण्यात आला आहे. ऑगस्टमध्ये CPI महागाई 4.82% होती. वाढत्या अन्नधान्य आणि ऊर्जा किमतींमुळे महागाईवर दबाव वाढत असल्याचे अर्थतज्ज्ञांचे मत आहे.

महागाई वाढण्यामागे नेमकं कारण काय?

सप्टेंबरमध्ये महागाई वाढण्यामागे अन्नपदार्थांच्या वाढलेल्या किमती आणि ऊर्जा खर्च हे प्रमुख कारण मानले जात आहे. अन्न आणि पेय पदार्थांचा CPI बास्केटमध्ये सुमारे 40% वाटा आहे. त्यामुळे भाजीपाला, कांदा आणि इतर खाद्यपदार्थांच्या किमती वाढल्या की त्याचा थेट परिणाम एकूण महागाईच्या आकडेवारीवर होतो.

ऑगस्टमध्ये अधिकृत अन्नमहागाई 5.95% होती. ग्रामीण भागात ती 6.13%, तर शहरी भागात 5.64% होती.

कांद्याच्या दरानेही वाढवली चिंता ( Inflation in India 2026 )

महाराष्ट्रात कांद्याच्या पुरवठ्यावरही दबाव दिसून येत आहे. नवी मुंबईत व्यापाऱ्यांकडे अपुरा पुरवठा आणि वाहतुकीशी संबंधित अडथळ्यांमुळे कांद्याच्या दरात वाढ झाल्याचे वृत्त आहे. त्यामुळे ग्राहकांच्या खर्चावर आणखी परिणाम होण्याची शक्यता आहे.

पेट्रोल-डिझेल आणि कच्च्या तेलाचा परिणाम ( Petrol Diesel Price )

जागतिक बाजारात कच्च्या तेलाचे दर प्रति बॅरल $100च्या वर गेले आहेत. भारत मोठ्या प्रमाणावर कच्च्या तेलाची आयात करत असल्याने आंतरराष्ट्रीय तेलाच्या किमती वाढल्यास वाहतूक आणि उत्पादन खर्चावर दबाव येऊ शकतो. त्याचा परिणाम पुढे इतर वस्तूंच्या किमतींवर होऊ शकतो.

हेही वाचा : मातीचा माणूस, मातीसाठी धावला! नाना पाटेकरांनी शेतकऱ्यांसाठी उभं केलं ‘नाम’चं मोठं काम

RBIने रेपो रेट 5.50% केला

महागाईच्या वाढत्या दबावाच्या पार्श्वभूमीवर RBIने 7 ऑक्टोबरला Repo Rate 25 बेसिस पॉइंट्सने वाढवून 5.50% केला. जवळपास चार वर्षांनंतर RBIने रेपो रेट वाढवला आहे. RBIने आपली भूमिका ‘Neutral’ वरून ‘Calibrated Tightening’ अशी बदलली आहे. म्हणजे पुढील निर्णय महागाई आणि आर्थिक परिस्थिती पाहून घेतले जाऊ शकतात.

याचा सामान्यांच्या खिशावर काय परिणाम?

महागाई वाढल्यामुळे घरातील किराणा, भाजीपाला, खाद्यपदार्थ आणि इतर दैनंदिन खर्च वाढू शकतो. दुसरीकडे RBIच्या रेपो रेट वाढीचा परिणाम कर्जाच्या व्याजदरांवर होऊ शकतो. विशेषतः बाह्य बेंचमार्कशी जोडलेल्या Home Loan, Personal Loan आणि Vehicle Loanच्या दरांवर दबाव येऊ शकतो.

म्हणजेच सामान्य नागरिकांसमोर एकीकडे दैनंदिन खर्च वाढण्याची चिंता, तर दुसरीकडे कर्जाच्या EMI वाढण्याची शक्यता अशी दुहेरी कसरत निर्माण होऊ शकते.

पुढील काळात महागाई आणखी वाढणार?

RBIने 2026-27 साठी महागाईचा अंदाज 5.2% केला आहे. RBIच्या अंदाजानुसार ऑक्टोबर-डिसेंबर तिमाहीत CPI महागाई सुमारे 6% पर्यंत जाऊ शकते. मात्र प्रत्यक्ष आकडेवारी आणि परिस्थितीनुसार पुढील अंदाज बदलू शकतात.

महागाईचा दबाव सध्या अन्नपदार्थ, ऊर्जा आणि कच्च्या तेलाच्या किमतींमुळे वाढताना दिसत आहे. त्याचवेळी RBIने रेपो रेट वाढवल्याने कर्जदारांसाठीही परिस्थिती आव्हानात्मक होऊ शकते. त्यामुळे पुढील CPI आकडेवारीकडे सरकार, RBI आणि सामान्य नागरिकांचे लक्ष लागले आहे.