Girish Mahajan : महायुती सरकारमधील तब्बल दीड वर्षांपासून रेंगाळलेला नाशिक आणि रायगड जिल्ह्यांच्या पालकमंत्रिपदाचा तिढा अखेर सुटला आहे, भाजपाचे संकटमोचक गिरीश महाजन यांची नाशिकच्या तर शिवसेना शिंदे गटाचे नेते भरत गोगावले यांची रायगडच्या पालकमंत्रिपदी अधिकृत नियुक्ती करण्यात आली आहे. राज्य शासनाने सोमवारी याबाबतचे अधिकृत आदेश जारी केले आहेत. मात्र, या निर्णयामुळे नाशिकच्या पालकमंत्रिपदासाठी कमालीचे आग्रही असलेले राष्ट्रवादी काँग्रेसचे ज्येष्ठ नेते छगन भुजबळ आणि शिवसेनेचे दादा भुसे यांच्यामध्ये तीव्र नाराजी पसरल्याची चर्चा राजकीय वर्तुळात सुरू झाली आहे. आगामी निवडणुकांच्या तोंडावर झालेल्या या हायव्होल्टेज नियुक्त्यांमुळे महायुतीतील अंतर्गत धुसफूस पुन्हा एकदा चव्हाट्यावर आली असून, प्रादेशिक वर्चस्वाच्या लढाईने तीव्र वळण घेतले आहे. हा वाद नेमका काय आहे आणि याचा फटका महायुतीला नेमका कसा बसू शकतो?
नाशिक आणि रायगडच्या पालकमंत्रिपदाचा तिढा अखेर सुटला ( Girish Mahajan )
महाराष्ट्रात महायुतीचे सरकार स्थापन झाल्यापासून हा वाद सुरू होता, विशेषतः २०२४ च्या लोकसभा पुनर्रचनांनंतर नाशिक आणि रायगड या दोन अत्यंत महत्त्वपूर्ण जिल्ह्यांच्या पालकत्वाचा विषय अत्यंत संवेदनशील बनला होता. दोन्ही जिल्ह्यांमध्ये महायुतीतील तिन्ही घटक पक्ष भाजपा, शिवसेना आणि राष्ट्रवादी काँग्रेस आपला दावा ठोकून होते. तब्बल दीड ते दोन वर्षे हा निर्णय रोखून धरला होता. कारण कोणत्याही एका पक्षाला झुकते माप दिल्यास युतीमध्ये फूट पडण्याची भीती होती. अखेर आगामी काळात नाशिक येथे होणाऱ्या २०२७ च्या सिंहस्थ कुंभमेळ्याचे भव्य नियोजन आणि रायगडमधील पायाभूत सुविधांच्या रखडलेल्या कामांना गती देण्यासाठी राज्य प्रशासनाने या दोन ज्येष्ठ नेत्यांची निवड केली आहे. स्वातंत्र्यदिनाच्या सोहळ्यात १५ ऑगस्ट रोजी रायगडमध्ये ध्वजारोहणाची जबाबदारी भरत गोगावले यांच्याकडे सोपवण्यात आली होती, तेव्हाच त्यांच्या नावावर शिक्कामोर्तब झाल्याचे संकेत मिळाले होते. अखेर सोमवारी दुपारी या संदर्भातील शासकीय आदेश प्रसिद्ध झाल्याने या राजकीय सस्पेन्सवर पडदा पडला.
Girish Mahajan : उत्तर महाराष्ट्रातील सर्वात महत्त्वाचे केंद्र असलेल्या नाशिक जिल्ह्याचे पालकमंत्रिपद मिळवणे हे महायुतीतील तिन्ही पक्षांसाठी प्रतिष्ठेचा विषय बनले होते. नाशिकमध्ये राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षाचे तब्बल सात आमदार असल्याने, या जिल्ह्याचे पालकत्व आपल्याकडेच असावे, असा जोरदार आग्रही पवित्रा छगन भुजबळ यांनी घेतला होता. भुजबळ समर्थकांनी तर शहरात ‘भुजबळांना पालकमंत्री करा आणि नाशिक खड्डेमुक्त करा’ अशा स्वरूपाचे फलक लावून थेट पक्षश्रेष्ठींना आव्हान दिले होते. दुसरीकडे, शिंदे गटाचे विद्यमान मंत्री दादा भुसे हे देखील नाशिकचे स्थानिक नेते असल्याने आणि यापूर्वी त्यांनी जिल्ह्याचे नेतृत्व केल्याने ते या पदासाठी आग्रही होते. भुसे यांच्या समर्थकांचे म्हणणे होते की, जिल्ह्याच्या स्थानिक राजकारणावर पकड ठेवण्यासाठी शिवसेनेचाच पालकमंत्री असणे आवश्यक आहे.
हेही वाचा : वाघमारे मराठा मुलींवर बोलले; जरांगेंचा पलटवार, “मराठ्यांची पोरं सोडणार नाहीत”
छगन भुजबळ आणि दादा भुसे नाराज? ( Chhagan Bhujbal )
मात्र भाजपला २०२७ मध्ये होणाऱ्या सिंहस्थ कुंभमेळ्याच्या हजारो कोटींच्या विकासनिधीवर आणि नियोजनावर आपले थेट नियंत्रण हवे होते. २०१४ च्या फडणवीस सरकारच्या काळातही गिरीश महाजन यांनी नाशिकचे पालकमंत्री म्हणून कुंभमेळ्याचे यशस्वी नियोजन केले होते. हाच प्रशासकीय अनुभव आणि भाजपचा वाढता दबाव लक्षात घेऊन मुख्यमंत्र्यांनी मध्यस्थीचा मार्ग काढत गिरीश महाजन यांच्याकडे नाशिकची सूत्रे सोपवली. या निर्णयामुळे छगन भुजबळ आणि दादा भुसे या दोन्ही मातब्बर नेत्यांना मोठा राजकीय धक्का बसला असून, त्यांच्या गोटात कमालीची शांतता आणि नाराजी पसरली आहे. रायगड जिल्ह्याच्या पालकमंत्रिपदावरून गेल्या दोन वर्षांपासून शिवसेना शिंदे गट आणि राष्ट्रवादी काँग्रेस अजित पवार गट यांच्यात उघड संघर्ष पाहायला मिळत होता. यापूर्वी रायगडचे पालकत्व राष्ट्रवादीच्या मंत्री अदिती तटकरे यांच्याकडे होते. परंतु सुरुवातीपासूनच एकनाथ शिंदे यांचे अत्यंत विश्वासू आणि महाडचे आमदार भरत गोगावले हे या पदासाठी आग्रही होते. गोगावले यांनी अनेकदा जाहीर सभांमधून आणि माध्यमांसमोर रायगडचे पालकमंत्री बनण्याची आपली सुप्त इच्छा बोलून दाखवली होती.
रायगड हा पारंपारिकपणे शिवसेनेचा बालेकिल्ला मानला जातो. त्यामुळे राष्ट्रवादीच्या अदिती तटकरे यांच्याकडे हे पद गेल्याने स्थानिक शिंदे गटाच्या कार्यकर्त्यांमध्ये तीव्र असंतोष होता. काही महिन्यांपूर्वी विधानपरिषद निवडणुकीच्या वेळी तटकरे कुटुंबाला (अनिकेत तटकरे) मदत करण्याच्या बदल्यात रायगडचे पालकमंत्रिपद शिवसेनेला देण्याचा एक अंतर्गत राजकीय समझोता वरिष्ठ पातळीवर झाला होता. त्यानुसार, अखेर मुख्यमंत्र्यांनी आपल्या कट्टर निष्ठावंताला न्याय देत भरत गोगावले यांच्या गळ्यात रायगडच्या पालकमंत्रिपदाची माळ घातली आहे. या निर्णयामुळे कोकण पट्ट्यात शिवसेनेची ताकद वाढणार असली, तरी अजित पवार गटाचे सुनील तटकरे आणि अदिती तटकरे यांच्या समर्थकांमध्ये सुप्त नाराजी आहे.
भुजबळ समर्थकांची नाराजी वाढणार? ( Chhagan Bhujbal )
पालकमंत्रिपदाची ही घोषणा होताच महायुतीतील अंतर्गत मतभेद आणि नाराजीचे सूर अधिक तीव्र झाले आहेत. नाशिकमध्ये छगन भुजबळ यांच्यासारख्या ज्येष्ठ नेत्याला डावलून गिरीश महाजन यांची नियुक्ती केल्याने, राष्ट्रवादीचे स्थानिक पदाधिकारी आगामी निवडणुकांमध्ये भाजपला कितपत सहकार्य करतील, यावर प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे. भुजबळांनी यापूर्वीच नाशिकमधील विकासकामांच्या संथ गतीबद्दल आणि खड्ड्यांच्या साम्राज्याबद्दल उघडपणे नाराजी व्यक्त केली होती. दादा भुसे यांनीही आपल्या जाहीर प्रतिक्रियांमधून ही नाराजी उपमुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे यांच्या कानावर घातल्याची माहिती समोर येत आहे.
नवनियुक्त पालकमंत्र्यांसमोर आता केवळ राजकीय समन्वय साधण्याचेच नव्हे, तर प्रशासकीय आघाडीवरही मोठी आव्हाने असणार आहेत. रायगडमध्ये मुंबई-गोवा महामार्गाचे रखडलेले काम अत्यंत संवेदनशील विषय बनला असून भरत गोगावले यांना त्यावर तातडीने तोडगा काढावा लागणार आहे. तर दुसरीकडे नाशिकमध्ये कुंभमेळ्याच्या पायाभूत सुविधा, निधीचे वाटप, शेतकरी आणि औद्योगिक विकासाचे प्रश्न मार्गी लावण्याचे मोठे आव्हान गिरीश महाजन यांच्यावर असेल. महायुती सरकारने या दोन्ही नियुक्त्या करून प्रशासकीय कोंडी फोडण्याचा प्रयत्न केला असला, तरी छगन भुजबळ आणि दादा भुसे यांच्या रूपाने निर्माण झालेली अंतर्गत नाराजी आगामी विधानसभा निवडणुकीत महायुतीला किती महागात पडते, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरेल.
