Koyna Dam : सातारा जिल्ह्यासह कोयना धरणाच्या पाणलोट क्षेत्रात गेल्या काही दिवसांपासून सुरू असलेल्या मुसळधार पावसामुळे धरणातील पाणीसाठ्यात झपाट्याने वाढ होत आहे. धरणाची पाणीपातळी सुरक्षित मर्यादेत ठेवण्यासाठी जलसंपदा विभागाने शनिवारी (१ ऑगस्ट) सकाळी १० वाजल्यापासून धरणाच्या सहा वक्र दरवाज्यांमधून होणाऱ्या पाण्याच्या विसर्गात वाढ करण्याचा निर्णय घेतला आहे. यामुळे कोयना नदीच्या पाणीपातळीत लक्षणीय वाढ होणार असून नदीकाठच्या गावांतील नागरिकांना सतर्कतेचा इशारा देण्यात आला आहे.
कोयना धरणातून विसर्ग वाढला; नदीकाठच्या नागरिकांना सतर्कतेचा इशारा ( Koyna Dam )
जलसंपदा विभागाने दिलेल्या माहितीनुसार, धरणाच्या सहा वक्र दरवाज्यांची उंची ४ फुटांवरून ६ फुटांपर्यंत वाढवण्यात आली आहे. त्यामुळे धरणातून सध्या ३२ हजार ७७६ क्युसेक वेगाने पाणी नदीपात्रात सोडले जात आहे. याशिवाय धरणाच्या पायथा विद्युतगृहाचे एक युनिट सुरू असून त्यातून १ हजार ५० क्युसेक पाण्याचा अतिरिक्त विसर्ग होत आहे. त्यामुळे कोयना नदीत सध्या एकूण ३३ हजार ८२६ क्युसेक पाण्याचा विसर्ग सुरू झाला आहे.
सध्या कोयना धरणात ९०.३ टीएमसी इतका पाणीसाठा उपलब्ध असून धरण सुमारे ८५ टक्के भरले आहे. पाणलोट क्षेत्रात अजूनही मुसळधार पाऊस सुरू असल्याने धरणात मोठ्या प्रमाणात पाण्याची आवक सुरू आहे. ही आवक कायम राहिल्यास धरणातील पाणी नियंत्रित ठेवण्यासाठी विसर्गात आणखी वाढ करण्याची शक्यता जलसंपदा विभागाने व्यक्त केली आहे.
हेही वाचा : जळगावात थरार! पुरात अडकला, झाडावर चढला; नाग
नदीकाठच्या नागरिकांसाठी प्रशासनाच्या महत्त्वाच्या सूचना ( Maharashtra Rain )
दरम्यान, धरणातून मोठ्या प्रमाणात पाणी सोडण्यात आल्याने कोयना नदीच्या पाणीपातळीत वाढ होणार आहे. त्यामुळे नदीकाठच्या सखल भागांमध्ये पाणी शिरण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. याच पार्श्वभूमीवर प्रशासनाने नदीकाठच्या नागरिकांना सतर्क राहण्याचे आवाहन केले आहे. नदीपात्रात जाणे, नदी ओलांडण्याचा प्रयत्न करणे किंवा पाण्याच्या प्रवाहाजवळ जाणे टाळावे, असे स्पष्ट निर्देश देण्यात आले आहेत.
तसेच कोयना नदीकाठावरील गावांचे ग्रामपंचायत प्रशासन, महसूल विभाग, पोलीस, आपत्ती व्यवस्थापन यंत्रणा आणि संबंधित विभागांना आवश्यक ती खबरदारी घेण्याच्या सूचना देण्यात आल्या आहेत. पूरस्थिती निर्माण झाल्यास तातडीने उपाययोजना करता याव्यात यासाठी सर्व यंत्रणांना सतर्क राहण्यास सांगण्यात आले आहे.
पुढील काही तासांत विसर्ग आणखी वाढणार का?
हवामान विभागाने पुढील काही दिवस राज्यातील पश्चिम घाट परिसरात आणि धरणाच्या पाणलोट क्षेत्रात जोरदार ते अतिजोरदार पावसाचा अंदाज व्यक्त केला आहे. त्यामुळे धरणात पाण्याची आवक आणखी वाढण्याची शक्यता असून, परिस्थितीनुसार धरणाच्या दरवाज्यांची उंची वाढवून विसर्गात वाढ केली जाऊ शकते. यामुळे नदीकाठच्या भागातील नागरिकांनी प्रशासनाच्या सूचनांचे पालन करणे अत्यंत आवश्यक असल्याचे सांगण्यात आले आहे.
Maharashtra Rain : कोयना धरण हे राज्यातील महत्त्वाच्या धरणांपैकी एक असून, पाणीपुरवठा, सिंचन आणि वीजनिर्मितीसाठी त्याचे मोठे महत्त्व आहे. पावसाळ्यात धरणातील पाणीपातळी वाढल्यावर सुरक्षिततेच्या दृष्टीने टप्प्याटप्प्याने पाणी सोडले जाते. त्यामुळे नागरिकांनी अफवांवर विश्वास न ठेवता अधिकृत प्रशासनाकडून दिल्या जाणाऱ्या सूचना आणि माहितीवरच विश्वास ठेवावा, असे आवाहनही करण्यात आले आहे.
प्रशासनाने विशेषतः नदीकाठच्या गावांतील नागरिकांना सावध राहण्याचा सल्ला दिला असून, लहान मुले, जनावरे आणि शेतीची साधने नदीकिनारी नेऊ नयेत, तसेच कोणतीही आपत्कालीन परिस्थिती निर्माण झाल्यास स्थानिक प्रशासनाशी तात्काळ संपर्क साधावा, असेही सांगण्यात आले आहे.
सध्या कोयना धरण परिसरातील परिस्थितीवर जलसंपदा विभागाकडून सातत्याने लक्ष ठेवले जात असून, पावसाचा जोर आणि धरणातील पाण्याची आवक यानुसार पुढील निर्णय घेतले जाणार आहेत. त्यामुळे नागरिकांनी सतर्क राहून प्रशासनाच्या सूचनांचे काटेकोर पालन करावे, असे आवाहन पुन्हा एकदा करण्यात आले आहे.
FAQ
1. कोयना धरणातून सध्या किती पाण्याचा विसर्ग सुरू आहे?
सध्या कोयना धरणातून एकूण 33,826 क्युसेक पाण्याचा विसर्ग सुरू आहे.
2. कोयना धरण किती टक्के भरले आहे?
सध्या कोयना धरणात 90.3 टीएमसी पाणीसाठा असून धरण 85 टक्के भरले आहे.
3. कोयना धरणाचे किती दरवाजे उघडले आहेत?
धरणाचे सहा वक्र दरवाजे 6 फुटांपर्यंत उघडण्यात आले आहेत.
4. विसर्ग आणखी वाढण्याची शक्यता आहे का?
होय. पाणलोट क्षेत्रात पाऊस सुरू राहिल्यास विसर्गात आणखी वाढ होऊ शकते.
5. प्रशासनाने नागरिकांना कोणत्या सूचना दिल्या आहेत?
नदीपात्रात जाणे टाळावे, नदीकाठच्या भागात सतर्क राहावे आणि प्रशासनाच्या सूचनांचे पालन करावे.
